شرح ادعا
مدتی است که برای کاربران فضای مجازی این سوال ایجاد شده که آیا برای پناهجویان افغانستانی شناسنامه ایرانی صادر میشود؟
خلاصه نتیجه بررسی
در گفتگوی فکتیار با دو کارشناس حوزه مسائل مهاجرین افغانستانی مشخص شد که:
این خبر حقیقت ندارد.
نتیجه بررسی
مهمترین دادهها درباره این مسئله، مربوط به سال ۱۳۹۸ است که اصلاح قانون تعیین تکلیف تابعیت فرزندان حاصل از ازدواج زنان ایرانی با مردان خارجی تصویب شد.
طبق این لایحه قرار بود:
- فرزندانی که مادر ایرانی و پدر غیرایرانی دارند، قبل از رسیدن به سن قانونی، به درخواست مادر خود، به تابعیت ایران در بیایند.
- افراد فاقد تابعیتی که خود و حداقل یکی از والدینشان متولد ایران باشند، میتوانند پس از رسیدن به ۱۸ سالگی تابعیت ایران را تقاضا کنند.
اما همین لایحه هم در سال ۱۴۰۱ همزمان با طرح تشکیل سازمان ملی مهاجرت ایران لغو شد:
وزارت کشور در آبان ۱۴۰۲، در پاسخ به گمانهزنی اعطای شناسنامه به اتباع افغانستانی، تصریح کرده که:
- تابعیت و اقامت دو مقوله متفاوت هستند.
- تابعیت شامل حقوق مختلف است که فقط اختصاص به تابعین یک کشور دارد.
- کسانی که جواز اقامت در یک کشور را دارند از حقوق تابعیت برخوردار نیستند.
- اعطای کارت هویتی و کد شناسه، به برخی مهاجرین به معنای اعطای تابعیت نبوده؛ بلکه مطابق با ماده ۲۷ کنوانسیون پناهندگان، این اوراق جهت شناسایی، ساماندهی و کنترل مهاجرین افغانستانی است.
- کد شناسه ۱۰ رقمی که شامل آثار بیومتریک هر مهاجر، در برخی رسانهها به کد شناسنامه تغییر پیدا کرده؛ که اشتباه است و به معنای اعطای شناسنامه نیست.
اخذ تابعیت برای اتباع افغانستانی قوانین ویژهای دارد، بهگونهای که طبق برخی گزارشها، این قوانین آنقدر سختگیرانه است که تاکنون بسیاری از افغانستانیها با اینکه آنها در ایران ازدواج کرده و صاحب فرزند شدهاند، هنوز تبعه ایران به شمار نمیروند.
abdullahrahimi
بانک سپه